Bijna elke uitvaart heeft muziek, en de meeste nabestaanden staan er niet bij stil dat daar rechten op zitten. Voor muziek die tijdens de dienst op de locatie klinkt, hoeft u als familie in de regel niets zelf te regelen: dat loopt via de locatie. Anders wordt het als u de dienst online uitzendt of de presentatie met muziek later deelt. In dit artikel leest u hoe het zit met de muziekrechten bij een uitvaart, voor zover wij dat konden nagaan.
Dit artikel is een algemene uitleg en geen juridisch advies. Afspraken kunnen per locatie verschillen en in de loop van de tijd veranderen. Vraag het bij twijfel na bij de uitvaartlocatie of uw uitvaartbegeleider.
Waarom zitten er rechten op muziek?
Een nummer heeft meerdere rechthebbenden. De componist en de tekstschrijver hebben auteursrecht, net als hun uitgever. De zanger, de muzikanten en de platenmaatschappij die de opname maakten, hebben zogenoemde naburige rechten.
In Nederland innen twee organisaties hiervoor een vergoeding als muziek in het openbaar klinkt. Buma/Stemra doet dat voor makers en uitgevers. Over musici en producenten schrijft Sena op haar site: "Zij krijgen van ons een vergoeding als hun muziek in het openbaar gedraaid wordt." Bedrijven en organisaties die muziek laten horen aan publiek, sluiten daarvoor een licentie af.
Muziek die u thuis draait, valt daar niet onder. Een uitvaart zit daar een beetje tussenin: het is een besloten bijeenkomst, maar wel op een locatie met soms honderden aanwezigen. Over die vraag wordt al jaren verschillend gedacht.
Muziek tijdens de dienst: wat regelt de locatie?
Volgens een vraag en antwoord van de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen (LOB) uit november 2020 stuurt Buma/Stemra sinds januari 2020 een afrekening naar crematoria voor de muziek die daar wordt gedraaid. Dat kost volgens die bron "ongeveer 5 euro per uitvaart". Kassa (BNNVARA) meldde in juli 2020 hetzelfde, na een bevestiging door de Landelijke Vereniging van Crematoria (LVC). Het programma schreef: "Het gemiddelde bedrag dat uitvaartondernemers extra moeten gaan berekenen, is 5 euro."
Voor begrafenissen lag het in 2020 anders. Volgens de LOB stuurde Buma/Stemra toen geen factuur voor begrafenissen, behalve als de plechtigheid in de aula van een aangesloten crematorium werd gehouden. Buma/Stemra had wel laten weten dat in de toekomst ook bij begrafenissen te willen doen. Wij hebben geen recentere bron gevonden waaruit blijkt dat dat inmiddels gebeurt.
Naast Buma/Stemra (voor componisten en tekstschrijvers) is er Sena, dat de rechten van uitvoerende artiesten en platenmaatschappijen vertegenwoordigt. Sena heeft in zijn tarieven voor 2026 een vast jaarbedrag per crematorium. Ook die regeling loopt dus via de locatie.
Wat betekent dit voor u? Voor zover wij weten regelt de locatie de licentie, en zitten eventuele kosten in het tarief van de locatie of de uitvaartondernemer. U hoeft zelf geen licentie aan te vragen om muziek in de aula te laten klinken. Zeker weten doet u het door het even na te vragen. Dat kan in hetzelfde gesprek waarin u bespreekt hoe u de uitvaartpresentatie aanlevert bij de locatie.
Let op de voorwaarden van de locatie
Sommige locaties leggen de verantwoordelijkheid voor wat u aanlevert expliciet bij de opdrachtgever. In de algemene voorwaarden van de LVC (versie 2022, artikel 8.3), die veel crematoria hanteren, staat bijvoorbeeld dat de opdrachtgever garandeert dat aangeleverde materialen "vrij zijn van intellectuele eigendomsrechten van Derden". Hoe dat zich verhoudt tot de afspraken met Buma/Stemra, staat er niet bij, en hoe streng een crematorium hier in de praktijk mee omgaat, verschilt.
In de praktijk komt het zelden tot problemen. Maar het is een reden om de muziek die u aanlevert gewoon te kopen of uit een eigen collectie te halen, en niet van een twijfelachtige site te downloaden.
Spotify, YouTube en het bestand zelf
Bij een uitvaartpresentatie zit de muziek als bestand in de presentatie. U kunt dus niet "Spotify aanzetten" in de aula, en dat mag ook niet zomaar. Koninklijke Horeca Nederland schreef in 2022: "Een Spotify-abonnement is alleen voor privégebruik." Hetzelfde geldt volgens KHN voor diensten als Apple Music en YouTube Music. Dat ging over horeca, maar het laat zien hoe streamingdiensten zelf hun abonnementen bedoelen.
Gebruik daarom een muziekbestand dat u heeft gekocht, bijvoorbeeld via een downloadwinkel, of een nummer van een eigen cd. Veel locaties hebben daarnaast een eigen muziekbibliotheek waaruit u kunt kiezen. Meer over het bestand en de lengte van nummers leest u in muziek kiezen voor een uitvaart.
Livestream en opname van de dienst
Steeds meer uitvaarten worden uitgezonden voor mensen die er niet bij kunnen zijn. Voor muziek in een livestream gelden andere regels dan voor muziek in de zaal, want de muziek gaat dan via internet naar buiten.
Wat wij in de praktijk zagen:
- Gedenkstream, een aanbieder van uitvaartstreams, schrijft dat zij voor uitzendingen via hun eigen sites een licentie bij Buma/Stemra hebben, maar dat die niet geldt als u via uw eigen website uitzendt. Ook schrijven zij: "Er zijn echter geen afspraken gemaakt betreffende de masterrechten op de gebruikte muziek." Volgens hen gebeurt het regelmatig dat platforms een stream stopzetten als ze muziek herkennen.
- Crematorium Meerbloemhof (Monuta) noemt in zijn huisregels dat toegang tot de livestream verloopt via een inlogcode en dat de opname 30 dagen terug te zien is.
- Yarden schrijft bij een aantal locaties dat u een opname van de plechtigheid "uitsluitend verstrekken aan/vertonen in huiselijke kring" mag. Dat noemen zij in het kader van privacywetgeving.
Gaat de stream via de locatie of een gespecialiseerde aanbieder, dan hebben die er vaak afspraken over; vraag na hoe dat bij hen zit. Zet u zelf een stream op via YouTube of Facebook, dan is de kans reëel dat de muziek wordt herkend en de uitzending wordt onderbroken. Meer hierover leest u in het artikel over de uitvaartpresentatie tonen bij een livestream.
De presentatie met muziek online delen
Na de uitvaart willen families de presentatie vaak delen met wie er niet bij was. Hier zit het grootste risico op gedoe.
Zet u een video van de presentatie op YouTube, dan wordt die vergeleken met een grote database van muziek. Volgens de uitleg van YouTube zelf kan de rechthebbende bij een overeenkomst kiezen om de video te "monetise", te "block" of te "track", dus er reclame bij zetten, hem blokkeren of alleen volgen. YouTube controleert elke video al tijdens het uploaden, voordat u kiest of hij openbaar, niet vermeld of privé wordt. Een video op "niet vermeld" of "privé" zetten beschermt u dus niet tegen een claim. Het gevolg kan zijn dat het geluid wordt uitgezet of dat de video niet te bekijken is.
Praktischer is het om de presentatie binnen de familie te houden. Bijvoorbeeld door het bestand onderling te delen of samen te bekijken. De presentatie die u bij ons maakt, is een PowerPoint-bestand met een downloadlink; deel die link alleen met mensen die u kent. Houd er rekening mee dat wij gegevens 30 dagen na de uitvaart verwijderen, dus download het bestand op tijd als u het wilt bewaren. Ideeën voor later leest u bij de presentatie bewaren en gebruiken bij een herdenking.
Wilt u de presentatie ook laten zien bij de koffietafel of condoleance, dan geldt hetzelfde als voor de dienst: vraag na of dat op die plek is afgedekt.
En in België?
In België verloopt dit via Unisono. Volgens Vlaio is dat sinds 2020 het platform waarop Sabam (auteursrechten), SIMIM en PlayRight (naburige rechten) samenwerken, zodat een onderneming één licentie en één factuur krijgt. Op de site van Unisono worden funeraria genoemd als aparte categorie bij de licenties. Voor nabestaanden geldt dus hetzelfde advies: vraag het funerarium of het geregeld is. Meer over presentaties in België leest u op onze pagina over de uitvaartpresentatie in België.
De volledige werkwijze, van draaiboek tot aanlevering, staat in onze uitleg over een uitvaartpresentatie maken.
Bronnen
Geraadpleegd op 9 oktober 2026.
- LOB, Vraag en antwoord: Auteursrechten voor muziek bij begrafenissen? (30 november 2020)
- Kassa (BNNVARA), Buma stuurt rekening voor uitvaartmuziek (23 juli 2020)
- Sena, Tarievenoverzicht 2026 (crematoria, p. 22)
- Koninklijke Horeca Nederland, Buma gaat controleren op zakelijk gebruik particuliere streamingsdiensten (16 december 2022)
- Algemene voorwaarden LVC 2023 (via DELA)
- Gedenkstream, Welkom (licentie en muziek bij livestream)
- Monuta, Huisregels crematorium Meerbloemhof
- Yarden, Belangrijke informatie voor opdrachtgever crematie, Yarden uitvaartcentrum en crematorium Stilleweer Appingedam
- Yarden, Belangrijke informatie voor opdrachtgever crematie, Yarden uitvaartcentrum en crematorium Rotterdam
- YouTube Help, Content ID voor muziekpartners
- YouTube Help, How Content ID works
- Vlaio, Slechts één licentie voor muziek in de onderneming of op een evenement
- Unisono, homepage
Veelgestelde vragen
Moet ik als nabestaande Buma/Stemra betalen voor muziek op de uitvaart?
Voor zover wij weten niet rechtstreeks. Crematoria die bij de LVC zijn aangesloten, krijgen sinds 2020 een afrekening van Buma/Stemra, volgens berichten uit 2020 gemiddeld zo'n 5 euro per uitvaart. Die kosten kunnen in het tarief zitten. Vraag het na bij de locatie.
Mag ik muziek van Spotify gebruiken in de uitvaartpresentatie?
Een Spotify-abonnement is bedoeld voor privégebruik en u kunt de nummers niet als los bestand in een presentatie zetten. Gebruik een gekocht muziekbestand of een nummer van een eigen cd, of kies uit de muziekbibliotheek van de locatie.
Waarom wordt een uitvaartstream soms stopgezet?
Platforms als YouTube herkennen beschermde muziek automatisch. De rechthebbende kan dan laten blokkeren. Gebruik bij voorkeur de stream van de locatie of een gespecialiseerde aanbieder, en vraag na hoe zij met muziek omgaan.
Mag ik de presentatie met muziek op Facebook of YouTube zetten?
Daar is een reële kans dat de muziek wordt herkend en de video wordt geblokkeerd of gedempt. Houd de presentatie liever binnen de familie, bijvoorbeeld door het bestand onderling te delen.